Εισήγηση: Κομμουνιστικά κόμματα και Σοβιετική Ένωση: μεταξύ ιστορίας και πολιτικής

παπαδατοσ

Η εισήγηση του Νίκου Παπαδάτου, ερευνητή του Global Studies Institute του Πανεπιστημίου της Γενεύης, επισκ. καθηγητή στο τμήμα Ιστορίας, πολιτικών κομμάτων και κοινωνικών κινημάτων του Κρατικού Πανεπιστημίου της Μόσχας Λομονόσοφ, στην 1η μέρα του διημέρου, 10/11/2018

Κομμουνιστικά κόμματα και Σοβιετική Ένωση: μεταξύ ιστορίας και πολιτικής

Η εισήγηση αυτή παρουσιάζει κομβικά ζητήματα λειτουργίας των κομμάτων, όπως ο δημοκρατικός συγκεντρωτισμός, την περίοδο από το 1920 περίπου και μετά, δηλαδή από την προσπάθεια μπολσεβικοποίησης των κομμάτων και την συγκρότηση της 3ης Διεθνούς.

Στα πλαίσια αυτά παρουσιάστηκαν σημαντικοί κόμβοι στην ιστορική ανάπτυξη του ΚΚΕ. Η εισήγηση πραγματοποιήθηκε με οπτικοακουστικά μέσα (video, ηχογραφημένες ομιλίες, καρτέλες παρουσίασης ντοκουμέντων από τα αρχεία της Κ.Δ. και του ΚΚΕ, υπάρχει ολόκληρη στο video στο τέλος της ανάρτησης)  με στόχο την ιστορική πρόσληψη της περιόδου με ιδιαίτερη έμφαση στην ελληνική περίπτωση (ΚΚΕ). Η συζήτηση αυτή, αποσκοπεί σε έναν εποικοδομητικό διάλογο αναφορικά με τις προοπτικές αλλά και τις προκλήσεις των σύγχρονων συλλογικών φορέων κομμουνιστικής κατεύθυνσης.

Στην εισήγηση του ο Νίκος Παπαδάτος παρουσίασε την πολιτική της Κομμουνιστικής Διεθνούς αναφορικά με υποθέσεις του ελληνικού κινήματος και κόμματος, καθώς και τις απολήξεις τους στο επίπεδο της πολιτικής του ΚΚΕ την περίοδο μέχρι το 1950.

Όπως αναλύθηκε, η περίοδος 1928-1935 ήταν καθοριστική για την πορεία της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Κομιντέρν). Το 6ο Συνέδριό της (17  Ιουλίου – 1 Σεπτεμβρίου 1928) αποτύπωνε τις αλλαγές στο εσωτερικό του Πανενωσιακού Κομμουνιστικού Κόμματος (μπολσεβίκων).

Υπογράμμισε το συμπέρασμα ότι η οργανωτική αποσάθρωση του ΚΚΕ κατά την περίοδο της δικτατορίας του Μεταξά δεν κλόνισε ούτε την πολιτική πίστη, ούτε το ισχυρό αγωνιστικό φρόνημα των μελών του.

Οι αρχές που επέβαλε ο Νίκος Ζαχαριάδης ως ΓΓ της ΚΕ του κόμματος στη δράση του ΚΚΕ κατά τη δεκαετία του 1930 σχετίζονται άμεσα με την ιστορία της Κομμουνιστικής Διεθνούς και δεν είναι δυνατόν να αναλυθούν στο περιορισμένο πλαίσιο μιας εισήγησης. Αυτό που αξίζει, όμως, να συγκρατήσουμε είναι ότι η sine qua non αρχή λειτουργίας του ΚΚΕ ήταν η εφαρμογή των αποφάσεων της ΚΔ σε ζητήματα στρατηγικής. Το συγκεκριμένο αυτό πλαίσιο λειτουργίας θα επηρεάσει καταλυτικά τις αποφάσεις της στρατιωτικής ηγεσίας του ΚΚΕ και τον Δεκέμβριο του 1944.

Οι Έλληνες κομμουνιστές γνώριζαν πάρα πολύ καλά ότι υπήρχαν αντικειμενικές δυνατότητες για την κατάληψη της εξουσίας στις αρχές Οκτώβρη του 1944. Το βασικό ζήτημα, κατά την άποψη μας, δεν είναι εάν η καθοδήγηση του ΚΚΕ έβαζε το «εθνικό» πάνω από το «ταξικό ζήτημα» ή το αντίθετο. Το ουσιαστικό πρόβλημα δεν ήταν κατεξοχήν θεωρητικής φύσης, αλλά πρακτικής: Πώς θα μπορούσαν να συμβιβαστούν οι ειδικότεροι αντικειμενικοί στόχοι του ΚΚΕ στην Ελλάδα (κατάληψη της εξουσίας) με τους γενικότερους στόχους των Συμμάχων (συντριβή της ναζιστικής Γερμανίας); Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα είναι δυνατόν να φωτίσει την κατευθυντήρια συλλογιστική της ηγεσίας του Κομμουνιστικού Κόμματος.

Τέλος, ο Ν. Παπαδάτος τόνισε ότι τα αρχειακά ντοκουμέντα βοηθούν τους σύγχρονους ερευνητές να βγάλουν πολύπλευρα συμπεράσματα, τα οποία πρέπει να εξετάζονται διαλεκτικά και συγκριτικά, χωρίς εύκολους αφορισμούς και πολιτικές εκτιμήσεις με βάση τις σημερινές συγκυρίες. Αντίθετα πρέπει να εξετάζονται οι συγκεκριμένες συνθήκες της κάθε περιόδου και μάλιστα εντός του διεθνούς πλέγματος πολιτικών, γεωστρατηγικών, θεωρητικών και αντικειμενικών συσχετισμών και δεδομένων.

Ολόκληρη η εισήγηση του Νίκου Παπαδάτου στο video:

 

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Blog στο WordPress.com.

ΠΑΝΩ ↑

Φτιάξε site στο WordPress.com
Ξεκινήστε
Αρέσει σε %d bloggers: